Surambaw sa kuryente

Panahon na aron batokan sa mga konsumidor sa Sugbo, Kabisay-an ug tibuok nasud ang surambaw nga pagduma sa industriya sa kuryente. Nga niresulta sa dili kasaligan nga suplay ug taas nga bayranan.

Pila na ka buwan nga nag-antos ang Sugbo ug Kabisay-an, ug sugod karong semanaha ang Mindanao, sa nagkataas nga brownouts kada adlaw. Nga nakapasamot sa kalisod sa mga pamilya, panginabuhi ug negosyo. Nakaparat mao nga ang kanihit sa suplay nakapasamot og paburot sa binuwan nga bayranan.

* * *

May sukaranan ang pangutana sa mga konsumidor: Kalikayan ba kaha unta kining pagkapawong sa mga planta sa kuryente kon gitarung pa lang ang maintenance? Kasagaran sa nadaot nga mga planta sa Sugbo, Kabisay-an ug Mindanao. Nga gidudahan nga imbes ipaubos sa scheduled nga maintenance, nga makaayo sa mga makina pero nagkinahanglan og gasto sa kompaniya, gipatuyangan og paandar hangtod nga naapiki.

Mabasol sa ka-iresponsable sa power companies ang binuang nga mga probisyon sa ilang Power Supply Agreements (PSAs) uban sa gobyerno. Nga ni-garantiya nga mabayran ang ilang mga planta bisan dili mag-andar.

* * *

Sama ra nga gi-premyohan sa gobiyerno ang pangabuso sa mga negosyante. Nganong tarungon man tuod pag-atiman ang mga makina nga padayon man ang ilang kita bisan wala makahatag sa gikasabotan nga suplay?

Gani, mas moburot ang ilang ginansiya. Kay makakolekta man gihapon og bayad bisan walay gasto sa lana ug operasyon kay pawong o kuwang sa kapasidad ang ilang mga planta. Sa pikas nga bahin, gisilotan ang mga konsumidor sa ngiob nga mga panihapon, na-inutil nga mga panginabuhi ug mas mahal nga kuryente gikan sa spot market.

* * *

Dili na angay nga mangiyugpos ang gobyerno niining inhustisya. Gikinahanglan ang dinalian nga pag-usab sa binuang nilang mga kontrata uban sa power companies. Dili tinarung ang pagpasalig sa mga negosyante og segurong ginansiya tungod sa binilyon nilang gasto pagtukod sa mga planta.

Ang kuryente usa ka batakang panginahanglan sa kinabuhi ug ekonomiya. Angayng ibanan ang nagkabug-at nga bayranan sa mga konsumidor. Angayng dawaton sa mga negosyante nga bugti sa dagkong ginansiya ang pag-asumir sa mga risgo tungod sa ilang pataka. Sama sa pag-usik-usik nga wala badlonga. Ug pagpabaya sa ilang operasyon nga nakapahagsa sa suplay ug nakahasol sa katawhan.

* * *

[email protected].