EDITORYAL - Bullying sa eskuwelahan

ANG pananaksak ng 14-anyos na Grade 8 student sa pitong Grade 5 students sa Ge­neral Trias, Cavite, noong Miyerkules ay naka­kagimbal na babala. Kinukumpirma nito ang matagal nang hinaing ng Alliance of Concerned Teachers (ACT) na ang kakulangan sa mga kawani ay nagdudulot ng mapanganib na puwang sa superbisyon. Bukod sa kakulangan ng seguridad kung saan nakalusot ang isang patalim sa loob ng bag, inilalantad ng insidente ang isang mas malalim na pandemya: ang bu­mabagsak na mental health ng mga kabataan.

Hindi ito isang hiwalay na trahedya. Sa mga nakalipas na taon, nabalita ang mga pananak­sak at pamamaril sa mga paaralan sa Parañaque, Pasig, at Nueva Ecija. Ayon sa PISA at EDCOM 2, ang Pilipinas ay itinuturing na “bullying­ ca­pital” ng mundo, kung saan isa sa tatlong estudyante ang biktima ng pambu-bully linggu-linggo. Dagdag pa rito ang epekto ng toxic na kapaligiran sa bahay at matinding diskriminas­yon sa lipunan.

Dahil sa mga ito, unti-unting nawawasak ang mental health ng mga kabataan, na nauuwi sa depresyon at marahas na pagganti.

Paano tutulungan ang mga mag-aaral kung ang sistema ay nabibigo? Sa kasalukuyan, may­roon lamang isang guidance counselor para sa bawat 7,000 hanggang 14,000 mag-aaral, napakalayo sa 1:250 na pandaigdigang paman­tayan. Usad-pagong din ang aksiyon ng gob­yerno; batay sa pinakabagong datos, 38 lamang sa 339 na kaso ng bullying ang naresolba. Walang sapat na propesyonal na sasalo sa mga batang sumisigaw ng saklolo.

Hindi sapat ang pagpapabigat ng parusa o pagdadagdag lamang ng mga guwardiya. Ka­ilangang pondohan ng gobyerno ang Basic Education Mental Health and Well-Being Promotion Act upang makapagbukas ng mas mara­ming plantilla positions para sa mga counse­lors. Habang pinupunan ito, kailangang sanayin ang mga non-teaching staff na makapansin ng mga kakaibang ikinikilos ng mga bata, magtatag ng anonymous peer-reporting, at gu­mamit ng mga emotional check-in slips sa mga silid-aralan.

Sa ilalim ng batas, ang paaralan ay may special parental authority o in loco parentis. Sila ang pangalawang tahanan ng mga bata. Ang pag-inspeksiyon sa nilalaman ng mga bag ay pansamantalang lunas lamang.

Ang tunay na sandata na kailangang disarmahan ay ang hindi nalulunasang trauma at galit ng mga mag-aaral. Hangga’t hindi gina­gamot ang kanilang isip at puso, mananatiling mapanganib ang mga silid-aralan.