Kapangyarihan, may singil

May mga posisyong kapag hinawakan mo, hindi lang titulo ang dala mo. Kasama nito ang bigat ng tiwala, obligasyon at pananagutan.

Ganoon ang pagiging Chancellor ng UP Diliman. Bilang executive head ng unibersidad, malaki ang papel ng Chancellor sa pagpapatakbo ng administrasyon at pagpapatupad ng mga patakarang itinakda ng Board of Regents at ng UP President. Malaking kapangyarihan ito. At kung malaki ang kapangyarihan, dapat malinaw rin kung sino ang mananagot sa mga desisyong ginagawa sa ilalim nito.

Dito dapat magsimula ang usapan.

Hindi kailangang maging eksperto sa akademya para magtanong. Hindi kailangang maging propesor para humingi ng paliwanag. At lalong hindi kailangang maging bahagi ng sistema para sabihing, “Sandali lang—tama ba ang proseso?”

Dahil ang pagtatanong ay hindi krimen.

Sa isang pampublikong pamantasan, mahalaga ang tiwala ng komunidad. Kapag may desis­yong may malaking epekto sa mga estudyante, guro, empleyado o publiko, makatuwiran lamang na hingin ang transparency at malinaw na paliwanag.  Pero may kabilang panig din.

Hindi lahat ng reklamo ay awtomatikong katotohanan. Hindi lahat ng kontrobersiya ay patunay ng kasalanan. At hindi rin dapat gawing hatol ang social media.

Ang tamang sandata ay dokumento. Ang tamang batayan ay ebidensiya. Ang tamang lugar para sa pananagutan ay ang wastong proseso.

Iyan ang tunay na hamon sa sinumang nakaupo sa mataas na posisyon.

Hindi sapat na sabihin, “Ito ang polisiya.”

Dapat kaya ring ipaliwanag kung bakit ito ang polisiya, paano ito ipinatupad at sino ang mananagot kung may pagkukulang.

Dahil ang posisyon ay maaaring ipagkatiwala ng institusyon.

Pero ang pananagutan ay hindi maaaring ipagkatiwala sa iba.

At marahil ito ang simpleng aral na dapat tandaan ng lahat: habang tumataas ang kapangyarihan, lalong dapat lumiwanag ang transparency.

Sapagkat ang tunay na liderato ay hindi nasusukat sa kung gaano karaming tao ang sumusunod—kundi sa kung gaano karaming tanong ang kaya nitong harapin nang bukas, maayos at may ebidensiya.

Disclaimer: Ang artikulong ito ay komentaryo at opinyon batay sa impormasyong tinatalakay. Hindi ito naglalayong magparatang ng krimen, katiwalian o anumang ilegal na gawain laban sa sinumang indibidwal. Ang anumang alegasyon ay dapat mapatunayan sa pamamagitan ng sapat na ebidensiya at naaangkop na proseso.