Trump vs Xi: Pilipinas muna!
Sa banggaan nina Donald Trump at Xi Jinping, hindi dapat maging piyesa ang Pilipinas sa laro ng dalawang superpower. Hindi tayo maliit dahil lamang mas malakas ang kanilang ekonomiya at militar. Ang tunay na tanong: marunong ba tayong gamitin ang ating lakas?
Kaalyado natin ang Amerika sa depensa; mahalagang katuwang naman ang China sa kalakalan. Pero hindi dapat maging utang na loob ang bawat kasunduan. Ang pagkakaibigan sa malalaking bansa ay dapat may malinaw na kapalit: seguridad, trabaho, at paggalang sa ating soberanya.
Sa West Philippine Sea, walang dapat ipagpalit sa karapatan ng mga Pilipino. Palakasin ang Coast Guard, protektahan ang mga mangingisda, at ipaglaban ang ating posisyon sa ilalim ng pandaigdigang batas. Hindi kailangang magpasimula ng digmaan upang patunayang may paninindigan tayo.
May mas tahimik ngunit mabigat na labanan: ekonomiya. Kapag nagtaasan ang taripa at nagkagulo ang supply chain, pamilya ang unang nasasaktan. Maaaring maapektuhan ang presyo, trabaho, at negosyo. Kaya ang foreign policy ay hindi lamang trabaho ng mga diplomat.
Sa kabilang banda, may pagkakataon tayong makinabang habang naghahanap ang mga kompanya ng bagong paglalagakan ng puhunan. Ngunit hindi sapat ang pagiging malapit sa Amerika o China. Kung mahal ang kuryente, mabagal ang permit, at kulang ang imprastraktura, sa ibang bansa pupunta ang oportunidad.
Dito susukatin ang pamumuno ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. Hindi paramihan ng summit, litrato, o pahayag ang tunay na tagumpay. Dapat may resulta: mas maraming disenteng trabaho, mas matibay na depensa, at mga kasunduang may pakinabang sa bawat Pilipino.
Bilang global affairs at political analyst, naniniwala akong dapat palawakin ng Pilipinas ang pagpipilian nito. Palakasin ang ASEAN, makipagtulungan sa Japan, Europa, at iba pang kasosyo, at panatilihing bukas ang pakikipag-usap sa Beijing. Mas malaya ang bansang hindi iisa ang inaasahan.
Maaaring magkasundo bukas sina Trump at Xi, at muling magbanggaan kinabukasan. Pero hindi dapat pabago-bago ang ating prinsipyo kasabay ng kanilang relasyon. Sa pulitika ng malalakas, ang pinakamatalinong hakbang ay hindi ang pumili ng amo, kundi ang panindigan ang sarili. Pilipinas muna, palagi.
- Latest















