EDITORYAL — Leksiyon sa Binaliw

Natapos na ang search and rescue nga nahimong retrieval nga operasyon sa nahugno nga bukid sa basura diha sa Binaliw Landfill nga nikalas og kapin 30 ka mga kinabuhi sa mga trabahante sa kompanyang nagdumala niini. Atol sa napulo ka adlaw nga operasyon, nakasinati og daghang mga hagit ang mga niresponde. Partikular ani sa unang adlaw sa ilang pagresponde, sa dihang presko pa kaayo ang hitabo.

Apil sa naghatag og dakong problema para sa mga responders aron mapadali ang pagkubkob ug maugkat ang mga gilauman nga buhi pa  mao ang katalandugon sa lugar. Dili lang sa tone-toneladang basura kondili sa mismong nahugno nga building sa Material Recovery Facility diin sagad maoy gitrabahoan sa mga natabunang mga trabahante. Sunod nilang problema mao ang kakulang sa mga heavy equipment nga makatabang sa pagsibog sa mga debris sa luwas nga pamaagi aron dili maapektohan ang mga gituohang buhi pa sa ilawom.

Pun-an pa sa dautang panahon nga nagsige og uwan, nagsapaw-sapaw ang mga hagit nga nasugatan sa mga rescuers. Nakadugang kini sa giantos nga kabalaka sa mga pamilya sa mga nangatanggong didto sa ilawom.

Niabot og 36 ang kinatibuk-ang ihap sa namatay nga naglakip og engineers, nurse ug uban pang trabahador; 14 ang na discharge na sa tambalanan ug ug dunay upat nga padayung giatiman sa tambalanan.

Ang hitabo maoy nahimong hinungdan nga gipahunong sa DENR ang operasyon sa maong landfill nga gidumala sa Prime Waste Solutions.

Ang pagsirado niini, nimugna og krisis sa basura dili lang sa Cebu City kondili apil na sa Mandaue City ug Lapu-Lapu City nga anha sab galabay og basura.

Unta nakakita og dakong leksyon ang siyudad sa Sugbu sa maong trahedya. Gikan sa preparasyon sa pagresponde ug sa aktwal nga kapabilidad dili lang sa trainings sa mga rescuers kondili apil na sa ilang mga gamit ug ekipo.

Apan ang pinakadako untang leksyon nga nakat-onan sa mga naapektahang LGUs mao ang kasigurohan nga duna gyuy alternatibong luwas nga madad-an sa ilang mga basura. Dili mahimong usa ra ka landfill ang saligan.

Apil sab ani ang DENR kun unsaon pagsigurong dili na kini mausab pa sa ubang landfills.