EDITORYAL - Ang Juvenile Justice and Welfare Act

Magkasunod na ginimbal ang bansa ng mga malalagim na trahedya mula sa mga paaralan—una sa Cavite at ikalawa sa Tacloban. Tatlong estudyante ang namatay sa pinakahu­ling insidente. Sa gitna ng trahedya, mabilis ang reaksiyon ng mga lider, ituturo ang Juvenile Justice and Welfare Act (RA 9344) bilang ugat ng lahat ng kasamaan at mananawagan ng pagkulong sa mga bata. Ngunit dapat maging tapat: ang paghingi ng pananagutan sa mga bata at ang paghabol sa mga nakatatandang pabaya ay hindi magkahiwalay na isyu, kundi magkatuwang sa tunay na hustisya.

Ngunit dapat bigyang-diin: ang pagpuna sa sistema ay hindi pag-absuwelto sa dalawang teenagers. Ang karahasang ginawa nila ay may malinaw na discernment at dapat harapin sa ilalim ng hustisya. Ngunit ang pagkulong sa kanila ay kalahati lamang ng solusyon. Kung ang bata lang ang parurusahan habang ang mga na­kata­tandang nagpabaya ay nananatiling walang pananagutan, hindi hustisya ang nakakamit kundi­ madaling paraan para pagtakpan ang bulok na sistema.

Ang higit na nakababahala ay ang kolektibong­ pagtanggap sa naratibong ang mga bata lamang ang “halimaw” sa pangyayaring ito. Sa likod ng bawat teenager na nakahawak ng armas, may isang matandang nagpabaya. Nasaan ang pulis na nag-iwan ng kanyang Glock? Nasaan ang security agency na hindi nag-iingat ng kanilang service firearm? Ang pagturing sa baril bilang isang bagay na puwedeng iwanan kung saan-saan ay hindi pagkakamali ng bata; ito ay kasalanan ng isang nakatatanda na walang respeto sa buhay.

Hindi rin maaaring isantabi ang digital na kulungan na kinabibilangan. Ang social media ay naging breeding ground ng mga maling ideya­lismo. Sa ating paghahangad na gawing content ang bawat kaganapan, tinuturuan ang mga kabataan na ang dahas ay isang paraan para mapansin. Kapag ang internet ang naging guro ng kabataan sa kung ano ang tama at mali, hindi dapat magtaka kung ang isasagot nila sa mga problema ay ang wika ng karahasan.

Hindi hinihingi na pawalang sala ang mga bata. Ang hinihingi ay proporsiyonal na pananagutan. Dapat managot ang mga magulang at tagapag-alaga kung mapapatunayang may kapabayaan, at dapat managot ang mga institusyon na nabi­gong pangalagaan ang kaligtasan ng mga bata sa loob ng paaralan.

Ang RA 9344 ay hindi “maluwag”. Ang lipunang pinatatakbo ng mga nakatatanda na ayaw managot ang maluwag at walang direksiyon. Ang tunay na katarungan ay ang paghila sa mga totoong may sala sa korte at ang pagtatayo ng isang sistema kung saan ang paaralan ay muling magiging ligtas na kanlungan, hindi isang lugar kung saan ang bawat kalabit ng gatilyo ay bunga ng kolektibong kapabayaan.