EDITORYAL - WPS Victory Day

Ang Cebu City Council nipagawas og resolusyon nga nagdeklarar nga ang Hulyo 12 pagatawgon nga “West Philippine Sea (WPS) Victory Day”  agi og pagtimaan sa kadaugan sa mga Pilipino batok sa naghinobra ug pagpangilog sa China sa teritoryo niini diha sa WPS.

Niadtong Hulyo 12,2016  gipagawas sa Arbitral Court ang  Arbitral Ruling niini nga pabor sa Pilipinas. Usa kini sa makasaysayon kadaugan para sa mga Pilipino gikan sa Permanent Court of Arbitration (PCA) sa The Hague, Netherlands.

Ang maong ruling nag-imbalido sa pangangkon sa China nga ilang teritoryo ang tibuok South China Sea diin nahimutang ang WPS nga gibase sa ilahang gi-drawing nga “nine-dash line.”

Pinaagi sa ruling, gipalig-on niini ang katungod, soberiniya ug hurisdiksyon sa Pilipinas sa WPS sulod sa  200 nautical miles Exclusive Economic Zone (EEZ) subay sa United Nations Convention on the Law of the Sea (UNCLOS).

Pero si Chinese Consul General Zhang Zhen nga nadestino dinhi sa Sugbu nipadala og diplomatic note diin iyang gipadayag ang iyang dakong pagsupak  pinaagi sa pamahayag nga gibati sila og "gravest concern and firm opposition" sa maong resolusyon.

Gitawag niya ang 2016 arbitral ruling nga "illegal, null and void," ug dili nila ni dawaton dungan sa pagkondenar sa maong Cebuano holiday.

Matud niya, ang arbitral ruling usa lang ka "a political farce disguised in legal clothing" ug ang China lamang ang dunay katungod sa SCS. Pero ang UNCLOS niingon ng daan nga way legal nga basihanan ang 9-dashline sa China.

Kanang 9-dash line map bunga lang sa ilang imahinasyon.

Si kinsa man ni si Zhang para but-an ang mga Sugbuanon pagselebrar nato ug sa mga Pilipino sa kadaugan diha sa WPS?

Kung mahinumdoman, makadaghang higayon ng gitamakan sa mga opisyales sa Chinese embassy sa Manila ug karon kaning Consul General nila sa Sugbu nga si Zhang, ang atong mga balaod, ang atong mga lider, ang atong mga opisyales .

Mosugot nalang ba ta aning panganad nga pagbastos sa ato bisan unsang orasa nila gusto? Karon ang mga Sugbuanon direkta na nilang gibastos?

Tarung ba ni sila nga silingan ng mosulod sa atong tugkaran unya maoy maghawod-hawod?