Way umento sa pletihan

Way mahitabong umento sa pletihan karong adlawa human gimando ni Presidente Ferdinand Marcos, Jr. ngadto sa Department of Transportation (DOTr) ang pagsuspenso sa pagpatuman sa unang kamanduan sa ahensiya nga naghatag og piso nga provisional increase sa pletihan nunot sa nagpadayong krisis sa Middle East nga nakaapekto sa presyo sa mga produktong petrolyo.

Gipahibawo ni DOTr Secretary Banoy Lopez nga ilang sundon ang kamanduan sa presidente ug mangita’g pamaagi ang kagamhanan unsaon nga mahulipan ang kita unta sa mga drayber gikan sa umento.

Segun ni Lopez nga lakip sa mga programa nga ilang gitan-aw mao ang paghangyo sa mga toll operators nga mohatag og discount. Gipaspasan sab nila ang proseso alang sa paghatag og fuel subsidy sa mga drayber ug operator sa mga pampublikong sakyanan.

Alang sa mga pasahero nga apektado sab sa pagsaka sa presyo sa petrolyo, tinguha sa kagamhanan pagpalapad pa sa libreng sakay program.

Husto ang gihimo sa presidente nga gipugngan ang pagpatuman sa umento sa plete tungod kay ang bisan unsang umento moresulta sab sa paglihok sa presyo sa mga nag-unang palaliton. Ug niining panahon sa krisis dili lang ang mga drayber ug operator ang apektado kun dili kitang tanan apil na ang mga sumasakay.

Mas maayo pa man gani ang sitwasyon sa mga drayber tungod kay dunay subsidy nga ihatag ang gobyerno samtang ang mga mamumoo way umento sa suholan. Dili mahimong mangayo og umento ang mga trabahante tungod kay ang mga negosyante siguradong manghulga nga manirado. Lisod sab kumbinsihon ang mga regional wage board nga mohatag og usbaw sa suholan.

Gawas sa subsidy ug libreng sakay, angayang mangita og mas maluntaron ug kasaligang sulbad sa problema ang atong gobyerno. Dili kasaligan ang subsidy tungod kay pila ra may maabot sa P5 mil nga hinabang?

Angayang paspasan sa kagamhanan ang ilang lihok pagsuspenso sa excise tax sa mga produktong petrolyo o ba kaha sa pagpatuman sa Value Added Tax (VAT) mentras duna pay krisis aron mapugngan ang pagsulbong og maayo sa presyo.

Kun way excise tax ug VAT ang produkto tingali dili moabot og kapin sa usa ka gatos ang litro sa krudo ug gasolina. Mas makapahimulos ang tanan niining maong paagi kaysa manghatag og subsidy ngadto sa pipila lang.