High blood

Dear Tita Salie,

Maayong adlaw. Usa ko sa mga tigbasahan sa imong column ug nalipay ko kay naay ingon niini. Usahay man god magkinahanglan man ta og laing tawo aron motabang kanato.

Tagoa lang ko sa pangalan nga Jen, usa ka asawa. Malipayon ko sa akong kaminyoon tungod kay nakapili man ko og bana nga kasaligan ug kugihan. Duna siya’y trabaho, ug bisan dili dako ang sweldo apan malipay na lang ko tungod kay at least duna kami mapaabot matag kinsina.

Wala ko’y problema mahitungod sa among relasyon tungod kay pinangga man ko niya. Apan nagproblema ko, Tita, mahitungod sa iyang panglawas. Giatake man god siya, Tita, ug matud nila mild-stroke kuno kadto kay high blood man siya.

Sukad sa iyang pag-atake kanunay na lang ko nga makuyawan kay tingali kun atakihon siya pag-usab. Usahay mora og ako hinuon ang ma-high blood maghunahuna kaniya. Unya dili pa gyod siya maka-exercise tungod kay wala may panahon kay bisi kanunay sa trabaho.

Maka-high blood ba sa tawo ang masuko, Tita? Unsa may angay nakong buhaton nga dili nako mabalaka kaayo sa akong bana? Palihog pasabta ko. Thank you and more power.

* * *

Dearest Jen,

Mas maayo nga nasayran nimo ang sakit sa imong pinalanggang bana aron imong mabantayan kanunay kun unsay angay kaniya ug makadaot niya. Bentaha na lang ang sakit nga high blood tungod kay disiplina ra man sa kaugalingon ang kinahanglan. Likayan ang dapat likayan aron malikayan ang pagtaas sa dugo.

Kining maong sitwasyon kinahanglan gyod nga ampingan ug dili maayo nga magpatuyang lang. Ikaw nga asawa dapat kanunay nimo siyang pahinumdoman labina kun tua siya sa trabaho.

Dili maayo kaniya ang ma-stress ug sobrang hago sa lawas o hunahuna. Dapat mopahuway siya og gamay, mo-relax kun dunay giatubang nga problema sa opisina. Likayan na iyang mga pagkaon nga daling mapasaka sa dugo sama pananglit sa parat ug mantikaon. Of course, dili magpatuyang sa lechon kay lami gyod kining kan-on.

Dili maayo kaniya ang perming masuko, kay mokalit gyod pagsaka ang iyang dugo, dapat kalmado siya kanunay ug dili problemado. Dapat matulog siya sa insaktong oras bawal magpuyat.

Mas makaayo kaniya og permi nimo siyang pabawnan og tambal pag-us-os sa dugo aron duna siyay mainom dayon kun ugaling iyang mabatyagan nga misaka ang iyang dugo.

Ayaw lamang kabalaka kay tingali unya kun ikaw na unya ang ma-high blood. Disiplina ra gyod sa kaugalingon ang kinahanglan ug pagmatngon.

-- Tita Salie